img baltic img norway

Aktualne

Projekt "Wpływ zmian klimatu na środowisko, gospodarkę i społeczeństwo"

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej rozpoczął realizację Projektu "Wpływ zmian klimatu na środowisko, gospodarkę i społeczeństwo" w ramach Działania Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Prace badawczo - rozwojowe dotyczą oceny wpływu zmian klimatu na środowisko, gospodarkę oraz społeczeństwo.

Wnioskodawcą Projektu "Wpływ zmian klimatu na środowisko, gospodarkę i społeczeństwo" jest: Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej. Projekt będzie realizowany we współpracy z innymi ośrodkami badawczymi, m.in.:

  • Państwowym Instytutem Geologicznym w Warszawie
  • Instytutem Badawczym Leśnictwa w Sękocinie Starym
  • Uniwersytetem im. A. Mickiewicza w Poznaniu
  • Instytutem Upraw, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach
  • Instytutem Podstaw Inżynierii Środowiska PAN w Zabrzu
  • Uniwersytetem Ekonomicznym w Krakowie
  • Politechniką Krakowską
  • Uniwersytetem Gdańskim
  • Uniwersytetem Wrocławskim
  • Akademią Rolniczą w Krakowie
  • Morskim Instytutem Rybackim

Ponieważ określenie "zmiany klimatu" stało się w ostatnich latach hasłem niesłychanie popularnym i niekoniecznie poprawnie rozumianym, w opisywanym projekcie nadano mu właściwe znaczenie. Wśród wielu istniejących definicji "zmiany klimatu", za najbardziej adekwatne dla tego pojęcia, przyjęto następujące określenie:jest to postępujący proces zmian fizycznych i chemicznych w strukturze atmosfery polegający na tym, że czynniki powodujące ten proces prowadzą do ustalenia się nowego stanu równowagi całego systemu klimatycznego względem stanu wyjściowego. Zmiany klimatu mogą nieść niespodzianki wynikające z nieliniowej natury systemu klimatycznego.

Zmieniający się klimat i anomalie pogodowe, w tym ekstremalne zdarzenia hydrologiczne (powodzie, susze) i meteorologiczne (silne wiatry, mrozy, gradobicia) bezpośrednio zagrażają zdrowiu i warunkom życia człowieka. W zmieniających się warunkach klimatycznych zachodzi konieczność przygotowania odpowiednich narzędzi zmniejszających wrażliwość społeczeństwa i gospodarki na te zmiany. Przedstawione w projekcie problemy z tym związane były i są dotychczas realizowane w Polsce w sposób wycinkowy. Przykłady niektórych krajów dowodzą natomiast, że dopiero kompleksowe podejście do zaprezentowanego zagadnienia daje pozytywne rezultaty oraz długofalowe efekty gospodarcze i środowiskowe, a przede wszystkim wymierne korzyści dla społeczeństwa. Celem projektu jest przyjęcie rozwiązań adaptacyjnych ograniczających straty, które potencjalnie mogą zostać wywołane przez zmiany klimatyczne. Cel zostanie osiągnięty poprzez zbudowanie odpowiedniego potencjału badawczego oraz wdrożenie rozwiązań usprawniających modelowanie i prognozowanie zjawisk hydrologicznych i meteorologicznych w warunkach zmieniającego się klimatu. Nawiązana zostanie również współpraca z podmiotami gospodarczymi, które będą uczestniczyć w procesie dostosowywania się do potencjalnych zmian klimatycznych. Realizacja projektu pozwoli na podejmowanie racjonalnych działań planistycznych, organizacyjnych, dostosowawczych umożliwiających przygotowanie społeczeństwa i wszystkie sektory gospodarki na skutki zmian klimatu i w konsekwencji ograniczenie strat spowodowanych tymi zmianami.

Projekt Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej "Wpływ zmian klimatu na środowisko, gospodarkę i społeczeństwo" jest zgodny z celami i założeniami Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Projekt wypełnia cele PO IG w zakresie wsparcia prowadzenia badań naukowych i prac rozwojowych służących budowie gospodarki opartej na wiedzy. Głównym celem projektu jest odpowiednie przygotowanie nauki, gospodarki i społeczeństwa na potencjalne zmiany klimatyczne. Innowacyjność w tym przypadku należy rozumieć jako przygotowanie i wdrożenie ulepszonych rozwiązań uwzględniających przewidywane zmiany klimatyczne.

ZADANIA:

  1. Zmiany klimatu i ich wpływ na środowisko naturalne Polski oraz określenie ich skutków ekonomicznych

    Cel: Wskazanie, które z przejawów globalnego ocieplenia występują z największym nasileniem na obszarze Polaki, które z nich są najgroźniejsze oraz opracowanie scenariuszy zmian warunków klimatycznych na potrzeby opracowania strategii adaptacyjnych w rolnictwie, gospodarce leśnej, ochronie zdrowia, warunkach i jakości życia społeczeństwa oraz w transporcie, przemyśle, energetyce itp.

  2. Stan zanieczyszczeń powietrza w Polsce jego wpływ na jakość życia - możliwości ograniczenia skutków

    Cel: Określenie wzajemnych relacji pomiędzy zanieczyszczeniem powietrza, głównie pyłowym, w warstwie granicznej atmosfery (WGA) a zespołem czynników meteorologicznych w sytuacji obserwowanych zmian klimatu i ich wpływ na społeczno-ekonomiczne uwarunkowania życia mieszkańców Polski, a przede wszystkim potencjalne skutki zdrowotne.

  3. Zrównoważone gospodarowanie wodą, zasobami geologicznymi i leśnymi kraju

    Cel: Opracowanie zasad, modeli i struktur zrównoważonego gospodarowania zasobami naturalnymi Polski wraz z oceną wpływu korzystania z tych zasobów na środowisko oraz na poziom i jakość życia społeczeństwa z uwzględnieniem postępujących zmian klimatu.

  4. Klęski żywiołowe a bezpieczeństwo wewnętrzne (cywilne i ekonomiczne) kraju

    Cel: Poznanie genezy oraz skali zagrożeń spowodowanych ekstremalnymi zjawiskami przyrodniczymi na obszarze Polski. Kryteria zjawiska ekstremalnego. Wypracowanie probabilistycznych metod systemu ostrzeżeń na krótsze i dłuższe okresy czasu oraz metod łagodzenia i zapobiegania skutkom klęsk żywiołowych powodowanych przez zjawiska ekstremalne wraz z oceną skutków ich działania.

  5. Rozwój metod prognozowania i systemów ostrzegania przed groźnymi zjawiskami hydrologicznymi i meteorologicznymi oraz wykorzystanie ich do osłony kraju

    Cel: Udoskonalenie systemu opracowywania krótkoterminowych prognoz ostrzegających przed niebezpiecznymi zjawiskami atmosferycznymi oraz wspomagającego proces podejmowania decyzji o ostrzeżeniach. Doskonalenie metod prognozowania przez:

    • zastosowanie hydrodynamicznych modeli dwuwymiarowych,
    • zmniejszenie niepewności prognoz hydrologicznych przy wykorzystaniu w modelach hydrologicznych różnych dostępnych źródeł informacji,
    • zwiększenie efektywności systemów ostrzeżeń przez wydłużenie horyzontu prognozy,
    • przygotowanie podstaw metodycznych do wdrożenia hydrologicznej prognozy o charakterze probabilistycznym.
  6. Bałtyk jako element systemu klimatycznego i jego rola w tworzeniu się stanów zagrożenia

    Cel: Określenie roli Bałtyku jako czynnika klimatotwórczego (w skali regionalnej i lokalnej) niosącego również zagrożenia dla ludności żyjącej w jego zasięgu, środowiska i obszarów położonych wzdłuż polskiego wybrzeża.

  7. Zagrożenia i uwarunkowania oraz możliwości realizacji krajowego zaopatrzenia w wodę ludności w świetle przepisów Unii Europejskiej

    Cel: Analiza zagrożeń powodowanych przez zanieczyszczenia wody w aspekcie zmian klimatycznych, udoskonalenie systemów monitorowania i ostrzegania, określenie kierunków technologicznych uzdatniania wody zużytej oraz uwarunkowań prawno-technicznych usuwania organizmów patogennych z wody i ścieków.

  8. Przeciwdziałanie degradacji polskich zbiorników retencyjnych

    Cel: Określenie dynamiki zmian objętości polskich zbiorników retencyjnych wraz z oceną możliwości rekultywacji ich czasz oraz poprawy jakości wody przy różnych scenariuszach zmian klimatu.

  9. Perspektywiczne zagospodarowanie dorzecza Wisły z systemem ocen wpływu inwestycji hydrotechnicznych na środowisko

    Cel: Opracowanie kompleksowego i spójnego z obecnymi dyrektywami UE, Prawem Wodnym i strategią gospodarki wodnej w Polsce, programu zagospodarowania Wisły , jej dopływów i całego obszaru dorzecza. Program ten będzie uwzględniał zasadę zrównoważonego rozwoju, potrzeby społeczne gospodarcze, perspektywiczne przestrzenne zagospodarowanie terenu z uwzględnieniem zmian klimatycznych. Te ostatnie będą szczególnie istotne przy określeniu zmian dostępnych potrzeb wodnych przez gospodarkę i społeczeństwo, ze szczególnym uwzględnieniem ochrony przed powodzią i łagodzeniem skutków suszy.

 img news
Copyright IMGW PIB 2009 - 2017 © Wszelkie prawa zastrzeżone.